Φέτος κλείνουν 100 χρόνια από την γέννηση του Ντάφο Τρεντάφυλλοφ (1919-2010) που εύφραινε τις καρδιές πολλών γενεών Βουλγάρων με την μουσική της καμπά (χαμηλής) γκάιντας του. Αρκεί να ακούσεις τις μελωδίες και τους χορούς του, που είναι λαμπρά δείγματα της παλιάς σχολής, για να μεταφερθείς νοητά στα βουνά της Ροδόπης.

Ήταν συνδιοργανωτής του λαογραφικού ανσάμπλ του χωριού του, το οποίο διηύθυνε ο Μανόλ Ραντίτσεφ και συμμετείχε στο θρυλικό συγκρότημα «100 καμπά γκάιντες». Στο χωριό Γκελά διοργανώνεται επίσης ο Διαγωνισμός Γκάιντας «Ιλίντεν», της κριτικής επιτροπής του οποίου ο Τρεντάφυλλοφ ήταν επίτιμος πρόεδρος.

Ήταν ο δάσκαλος της πρώτης τάξης αρρένων καμπά γκάιντας στο Εθνικό Σχολείο Λαογραφικών Τεχνών στο χωριό Σιρόκα Λάκα που είναι ένα ανθηρό βουλγάρικο πολιτιστικό κέντρο και εργάστηκε σαν παιδαγωγός πάνω από 20 χρόνια, βοηθώντας πολλά ταλαντούχα παιδιά να αναπτύξουν τις ικανότητές τους. Όσο μεγάλωνε η πείρα του σαν οργανοπαίχτης, μάθαινε και να φτιάχνει γκάιντες και έγινε αναγνωρισμένος μάστορας, του οποίου τα όργανα είναι μέρος ξένων συλλογών.

Ο πατέρας μου ήταν ένας υπέροχος άνθρωπος, λέει η κόρη του Ντάφο Τρεντάφυλλοφ, Στέφκα Ιβανόβα. Σχεδόν σε όλες του τις φωτογραφίες κρατάει τη γκάιντα του. Ποτέ δεν αρνήθηκε να παίξει ασχέτως αν τον άκουγε μόνο ένας ακροατής ή μεγάλο κοινό. Στο χωριό έρχονταν άνθρωποι ειδικά για να τον γνωρίσουν και να τον ακούσουν να παίζει. Τους συγκινούσε η μουσική του. Με τη γκάιντα του ήταν αχώριστος και μαζί της γύρισε μεγάλο μέρος της Ευρώπης. Τότε οι υπόλοιποι τον αντικαθιστούσαμε στα χωράφια, αλλά στις γιορτές πάντα είχε χορό στην αυλή μας και αν ήμασταν τόσοι πολλοί που δεν χωρούσαμε, βγαίναμε στα λιβάδια. Όταν ήταν μικρός, έπαιζε σε μικρές σφυρίχτρες, έπειτα έπαιζε φλογέρα και πήγαινε με τα πρόβατα πάνω στο βουνό. Έτσι του άρεσε να ανηφορίζει μέχρι τα βαθιά του γεράματα. Θυμάμαι μια φορά, ήταν 70 χρονών, όταν μας ήρθαν επισκέψεις, κάμποσες φιλικές οικογένειες. Αποφασίσαμε να περπατήσουμε στο βουνό. Ο πατέρας μου και ο σύζυγός μου προχωρούσαν μπροστά κι όταν οι υπόλοιποι φτάσαμε στα μισά του δρόμου είδαμε τις φιγούρες τους στην κορυφή Ορφέι (ή Καρλάκ), που είναι η δεύτερη ψηλότερη στην Ροδόπη και ακούγαμε την γκάιντα. Του άρεσε να παίζει στη φύση, κοντά στον ουρανό.

Επιμέλεια και Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα