Η είδηση για τον θάνατο του Έλληνα συνθέτη Μίκη Θεοδωράκη (1925-2021) λύπησε πολλούς Βουλγάρους που συνδέουν την Ελλάδα με την μουσική του. Ο Μίκης Θεοδωράκης έζησε πολλά χρόνια και έγινε σύμβολο του ελληνικού πνεύματος και του ελληνικού πολιτισμού. Μένει αξέχαστος σε πάρα πολλούς ανθρώπους σε ολόκληρο τον κόσμο γιατί αγωνίστηκε για τα ανθρώπινα δικαιώματα, την δικαιοσύνη, την ελευθερία και την αλληλεγγύη.

Η μουσική κληρονομιά που άφησε στην πατρίδα του, στην Ευρώπη αλλά και σε όλο τον κόσμο συμπεριλαμβάνει τραγούδια σε στίχους μεγάλων ελλήνων ποιητών, μουσική για τον κινηματογράφο και κλασσικά έργα. Θεοδωράκη έχουν τραγουδήσει οι Μπήτλς, η Εντίτ Πιάφ και άλλοι διεθνώς αναγνωρισμένοι καλλιτέχνες. Ο συνθέτης έχει λάβει βραβείο BAFTAγια την μουσική για την ταινία «Ζ» (1969) και ήταν υποψήφιος για Γκράμι το 1975 για την ταινία «Serpico» και το 1966 για την ταινία «Zorba the Greek».

Η Όπερα της Σόφιας μετέτρεψε την ταινία «Ζορμπάς» σε μπαλέτο και άρχισε να την ανεβάζει στην Βουλγαρία από το 1995 σε χορογραφία του Λόρκα Μασινέ. Το 2020, η Όπερα αφιέρωσε την ομώνυμη παράσταση στον  Μίκη Θεοδωράκη για τα 95α γενέθλια του.

«Θυμάμαι με συγκίνηση τις μέρες που πέρασα στην φιλόξενη χώρα σας, τις δεκάδες συναυλίες και τις ατελείωτες ώρες με τους υπέροχους μουσικούς της Όπερας της Σόφιας, έγραψε ο συνθέτης στην απάντησή του. Κρατάω στην καρδιά μου την θέρμη και την αγάπη του βουλγάρικου λαού για την μουσική μου και θα είμαι μαζί σας με όλο μου το είναι στην παράσταση που δίνετε για την επέτειό μου».

Ο Μίκης Θεοδωράκης είχε επισκεφτεί την Βουλγαρία και το 1983 όταν έγινε επίτημος πολίτης του Καζανλάκ μετά από μια συναυλία στην οποία η μαέστρος Πέτια Πάβλοβιτς με τις χορωδίες της ερμήνευσαν το έργο του "Λειτουργία" εις μνήμη των παιδιών που έχουν χάσει την ζωή τους σε πολέμους.  

Ο Ελληνο-Βουλγάρικος Πολιτιστικός Σύνδεσμος «Αριστοτέλης» επίσης διοργάνωσε εορταστική συναυλία για τα 95 χρόνια του συνθέτη σε συνεργασία μάλιστα με την Μουσική Ακαδημία «Πάντσο Βλαντιγκέροβ» στην Σόφια. Στις 29 Ιουλίου 2020 το φιλόμουσο κοινό την απόλαυσε μέσα από το διαδίκτυο. Σολίστας ήταν ο πιανίστας και τενόρος Γιώργος Φιλαδελφεύς και στο πιάνο τον συνόδευσε η σύζυγός του, Βαλεντίνα Βασίλεβα. Και οι δυο μουσικοί είναι απόφοιτοι της Βουλγάρικης Μουσικής Ακαδημίας. Ο Φιλαδελφεύς ερμήνευσε τα άγνωστα ως τώρα κομμάτια του συνθέτη «Μικρή σουίτα για πιάνο» και «12ο μέλος» αλλά και τον μουσικό κύκλο «Λιποτάκτες».

Παραθέτουμε απαγγελία του «Άξιον εστί» του Βούλγαρου ηθοποιού Στογιάν Αλέξιεβ, με μουσική του Θεοδωράκη από την πρώτη συναυλία που διοργάνωσε ο Ελληνο-Βουλγάρικος Πολιτιστικός Σύνδεσμος «Αριστοτέλης» στο Κουκλοθέατρο της Σόφιας το 2016 (Έτος Αριστοτέλη).

Φωτογραφίες: bgnes/αρχείο, προσωπικό αρχείο της διευθύντριας χορωδίας Τεοντόρα Πάβλοβιτς