Ukrayna’daki kriz tırmanmaya devam ediyor. Simferopol’daki Parlamento, “Bağımsızlık Bildirgesini” kabul ederken Pazar günü düzenlenecek referandumda Kırım’ın Rusya topraklarına katılması oylamaya sunulacaktır. Bu arada uluslararası tutumlar da kızışıyor, ABD Senatosu, hükümete yönelik karar ile Rusya’ya ekonomik yaptırımları uygulama çağrısında bulundu, ki bu yaptırımlar Rusya’yı Ukrayna toprakalrından askerlerini çekmesi için zorlayacaktır. Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) , yasadışı olduğu gerekçesiyle Kırım referandumuna gözlemci göndermeyeceğini açıkladı. Peki bütün bu olaylar karşısında Bulgaristan’ın tutumu nedir?

Dışişleri bakanı Kristiyan Vigenin, Alman meslekdaşı Frank-Walter Steinmeier ile Berlin’de gerçekleştirdiği görüşemelerin ardından, Bulgaristan’ın da Kırım referandumundan sonuçları geçerli kılmayacağını açıkladı. Bakana göre, şimdiki durum oratamında böyle bir referandumun düzenlenmesi ve üstelik Kiev’in de izni olmadan yapılması, deyim yerindeyse uygun değildir. Aslında bu sözler, Ukrayna’daki yeni iktidardakiler için destek anlamı taşıyor. Böyle bir desteği de, Bakan Vigenin, birkaç gün önce Kiev’e yaptığı sürpiz ziyaret sırasında sergiledi.

Bulgaristan hükümetin’n tutumu aslında AB ve NATO’nun tutumları ile örtüşürken bazı incelikler de taşımaktadı. Mesela NATO, Rusya’ya karşı yaptırımların uygulanmasına karşı olurken Başbakan Oreşarski’nin sözlerine göre :” Rusya’yı cezalandırırsak, kendimizi de cezalandırmış olacağız” yorumunu yaptı. Bu tutumun temelinde aslında ciddi ekonomik yaptırımlar korkusu yatıyor, ki bir anlaşmazlığın meydana geldiği durumlarda Bulgaristan da bundan olumsuz etkilenebilir, hele hele enerji nakliyat alanında. Almanya Şansölyesi Angela Merkel’in teklifi üzerine kurulacak olan grupun kurulması fikrini Bulgaristan da destekliyor.

Bu arada, sorunlu bölge çerçevesinde olası askeri harekâtının yürürtülmesi korkularını da, Sofya paylaşmak zorunda kaldı. Artı, çatışmaların tırmanması Bulgaristan, Romanya ve ABD’nin Karadenizdeki askeri tatbikat ile denk geldi. Dışişleri Bakanı Vigenin, bu konuda yorum yaparken güç gösterilerinin Ukraya’nadaki krizin aşılmasında yardımcı olmayacağını ve bir Amerikan askeri gemisinin Rusya veya Rusya’nın Karadeniz filosu için herangi bir tehdit oluşturabileceği korkularının anlamsız olduğunu söyledi. Sofya’nın bu tutumu aslında sağlam mantığa dayanıyor. Rusya, 2013 yılı için Bulgaristan’ın en büyük ekonomik partneridir. Mal değişimi 5 milyar avroyu aşıyor. Aynı zamanda da Ukrayna ile mal değişimi 1 milyar avroyu buluyor. Bundan dolayı ulusal iş çevreleri, Bulgaristan’ın askeri müdahaleye karşı olduğunu ve tarafsızlığını ilan etmesini istiyor. İktidar partilerin hükümete bazı önerileri de var. Ortak tutum konusunu değerlendirmek amacıyla Dışişleri bakanı Vigenin, Parlamentodaki Diş politika Komisyonuna çağrıldı. Komisyona göre, Kiev’teki yeni iktidar güçleri tarafından şiddete ve kurbanların verilmesine yol açan olayların araştırılması gereklidir. Ve aynı zamanda da siyasi gerginliğin yatışması ve insan hakklarına karşı saldırıların önüne geçmesini sağlayacak acil kararların alınması gerekiyor.

Çeviri: Şevkiye Çakır