Japon Kenta Sugay Tokyo Yabancı Diller Üniversitesi’nde aldığı eğitim döneminde Bulgar diliyle tanışıyor. İlk başta Rus filolojisi bölümüne başlayan Sugay, Slav dilleri arasında Bulgarcanın zengin gramer özelliklerinden etkileniyor. Romanya’daki Bulgar kökenli göçmenlerin lehçelerini araştırmaya başlıyor, iki yıl Sofya “Sveti Kliment Ohridski” Üniversitesinde Bulgar Dili ihtisası yapıyor ve doktora tezini savunuyor. Kenta Sugay şu an Tokyo’da Tsukuba Devlet Üniversitesinde Bulgarca ve Rusça dersler veriyor. Japonların Bulgarcaya büyük ilgi gösterdiklerine dikkat çeken Sugay, şunları söylüyor:

“Üniversite dışından insanların da girdiği Bulgarca derslere çok büyük ilgi var. Bulgarcayı merak eden, Bulgaristan’a ilgi duyan, Bulgar kültürü, Bulgar halk oyunları ve müziğini sevenler ders odasını dolduruyor. Bazıları koroda şarkı söylüyor ve özellikle Bulgarcayı öğrenmek üzere, üniversiteye geliyor”.

Kenta Bulgaristan’ı çok sevmiş. Tokyo’daki dinamik yaşamdan farklı olan yaşam biçimi hoşuna gidiyor. Bulgarların çok nazik olduğunu düşünen Japon, sadece bir olumsuz örnekle karşılaşmış. Japonya’da hemen alabileceği bir belge için burada tam bir ay beklemiş. Burada bazı insanların tembel olduğu görüşünü paylaşan Sugay, Japonlara has bir nezaketle bunun istisna olduğunu da sözlerine ekliyor. Bulgaristan’ın zengin tarihine hayran kalan Japon bilim adamı, Veliko Tırnovo ve Plovdiv’in eski şehir sit alanlarını çok seviyor ve sık sık ziyaret ediyor. Romanya’da Bulgar dili lehçelerini araştırdıktan sonra, Bükreş etrafında yaşayan Bulgarların dilini de inceleyen Kenta Sugay, onu Silistra bölgesinde konuşulan dille kıyaslıyor.

Kenta şu dönem Besarabya Bulgarların dilini araştırıyor. Bulgaristan dışında Bulgarların yaşadığı bir köy olan Parkani, yasallığı tanınmayan Transdinyester Moldova Cumhuriyetinde bulunuyor. Yerli ve yabancı Bulgar dili uzmanlarından da destek alacağı umuduyla birkaç kez oraya giden Japon Bulgar dili uzmanı,lehçe araştırmalarını orada sürdürüyor. Sofya Üniversitesinde Nisan ayı sonunda düzenlenen 14. Uluslararası Slav Okuma Günlerinde Kenta Sugay Parkani köyünde Bulgarca içindeki Rusça unsurlarına dair rapor sundu. “İleride Ukrayna ve Moldova’daki diğer Bulgar lehçelerini de araştırmak istiyorum. Kıyaslamalı çalışma açısından çok ilginç olacak, çünkü Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra dilin uğradığı değişimler ortaya cıkacaktır.”

Kenta Sugay 1958 yılında Sovyetler Birliğinde yapılan bir araştırma dışında, bu Bulgar lehçelerinin çok az incelendiğine dikkat çekti. Besarabya’daki Bulgarca lehçeleri, Rusça, Ukraynaca ve Moldova dilinden etkilenmiştir. Oysa şimdi resmi Bulgar dilinin de etkisini görmek mümkün. Artık birçok Besarabya Bulgarı Bulgaristan’a geliyor ve Bulgar Üniversitelerinde eğitim görüyor. Bu da Bulgar dilinin daha düzgün ve doğru konuşulmasına olumlu zemin yaratıyor.

Fotoğraflar: özel arşiv

Çeviri: Sevda Dükkanci