Takvimler yine 1 Mayıs’ı gösterdi. İşçi ve Emekçiler Bayramı olarak uluslararası işçi dayanışmasının sembolü haline gelen güzel bir bahar günüdür bugün.

Bulgaristan’da 1 Mayıs 1945 yılından itibaren kutlanmakta. 1989 yılından ve yaşanan sosyo-ekonomik değişikliklerden sonra sendikalar İşçi ve Emekçiler Bayramı’nı kutlamada giderek daha önemli bir rol alıyor. Sendika temsilcileri işçilerin haklarına ve ülkemizdeki işçilerin çoğunluğunu etkileyen en acil sorunlara dikkat çekiyor.

İş hayatıyla ilgili günümüzde en çarpıcı ihlaller 8 saatlik iş gününe uyulmaması ve işveren tarafından ödenmeyen, fazla mesai uygulamaları. Bulgaristan’daki iki ana sendika, KNSB ve KT Podkrepa bu konuda endişe verici bilgiler sundu. 

KNSB verilerine göre ülkemizde her iki çalışandan biri düzensiz fazla mesai yapıyor ya da daha önce yapmış.İş hukuku uzmanı KNSB Başkan Yardımcısı Todor Kapitanov, iş günlerinde, ofiste mesai bitiminden sonra yapılan fazla mesailerin yasal olarak yüzde 50 daha fazla ödendiğini açıkladı. Çalışma hafta sonu günlerinde ise ücret yüzde 75 olmalı. 1 Mayıs gibi resmi tatillerde çalışırsa işveren tarafından ödenmesi gereken ücret yüzde 100 oluyor.

KNSB Başkan yardımcısı şunları belirtti:

“Bugünün resmi tatil olmasına rağmen birçok insan çalışıyor ve eminim bu çalışma ne resmi tatilde çalışma ne de fazla mesai olarak ödenmeyecek. Çoğunlukla artan tüketici fiyatları ve gerileyen ücretler nedeniyle, bu bayram gününde iyimserlik yerini endişeye bırakıyor. En çok endişe uyandıran nokta ise son yılda ücret artışından değil, enflasyonu yakalamaktan bahsediyor olmamız. Normal piyasa ilişkilerine sahip olmak için maaşın birkaç kat daha yüksek olması gerek, enflasyonla ilgili belirli göstergeleri yakalaması değil. Son verilere göre enflasyon çift haneli rakam oldu, yani yüzde 16’nın üzerinde. Birçok işletmede ücretler bunu karşılayamıyor ve bu da yoksullaşmaya yol açıyor. Bu yüksek enflasyon Bulgaristan’daki işçiler için artık dayanılmaz hal aldı. Dolayısıyla, KNSB de dahil olmak üzere sendikaların protesto ve grev hazırlığı sürüyor” dedi.

Enflasyon nedeniyle birikmiş tüm sorunlara yenisi eklendi – 2023 yılı için hala devlet bütçesi olmaması nedeniyle uzun süredir devam eden siyasi kriz. İşçi ve Emekçiler Bayramı gününde iyimserlik uyandıran noktalardan biri çeşitli uluslararası direktifler tarafından sağlanmakta. Uluslararası direktiflerden biri, Bulgaristan’ı asgari ücretin ulusal ortalamanın yüzde 50’si olması kuralını benimsemeye mecbur ediyor.Sendikaların hesaplamalarına göre bu, gelecek yıldan itibaren yaklaşık 1 000 leva asgari ücret anlamına geliyor. Bu direktifle ilgili KNSB Başkan Yardımcısı Todor Kapitanov şunları belirtti:

“2022 sonunda ülke çapındaki sendikaların protestolarının baskısı altında, Halk Meclisi, asgari ücretin ortalamanın yüzde 50’si olması gerektiği metnini tam olarak kabul etti. “Ortalamanın en az yüzde 50’si” özelliği eksik olduğu için buna bazı itirazlarımız var” dedi ve bu yönde daha yapılması gerekenlerin olduğunu söyledi.

Çeviri: Bedriye Haliz

Foto: Pixabay, BGNES