Bu yaz Bulgaristan’ın Karadeniz tatil beldelerinden birbirine tezat yorumlar geliyor. Turizm sektörü sezonu yorumlarken farklı değerlendirmelerde bulundu. Otelcilerin bir kısmı sezonu zayıf olarak nitelendirirken, diğer kısmı ise turist sayısında artış kaydederek memnun olduklarını belirtti.

Ukrayna’daki savaşın etkileri ile belirsizlik ve enflasyon gelecek dönem için planlama yapmayı imkansız hale getiriyor. Aynı zamanda dur durak bilmeden yükselen piyasa fiyatlarından dolayı otelciler karda mı kayıpta mı olduklarını çözmekte zorlanıyor.

Otel Yönetimi Profesyonelleri Derneği’nin yaptığı ankete göre, bu yılın ilk yarısında çok az sayıda otelci enflasyondan daha yüksek bir gelir artışı ile övünebilir. Aynı zamanda otelcilerin yüzde 43 oranı sundukları hizmetlerin fiyatlarını yüzde 10 ile yüzde 20 arasında yükseltmek zorunda kaldı.

Bulgaristan Otel ve Restoranlar Derneği Başkan yardımcısı ve Slınçev bryag tatil beldesinde otel sahibi Veselin Nalbantov, insanların “fiyatların yarattığı kaos karşısında hayrete düştüğünü” ve bunun işi için ciddi stres yarattığını belirtti.“Örneğin şu anda VİK Burgas (Su ve Kanalizasyon) su fiyatını ikiye katladı. Onlar artışın yüzde 60 olduğunu iddia ediyor, oysa artış neredeyse yüzde 100 oranında. Gazla ilgili belirsizlikten bahsetmiyorum bile” dedi Nalbantov ve şöyle devam etti:

„Otelimde İngilizler, Romenler, Polonyalılar, Çekler ve Almanlar var. Eskiden daha çok Almanlarla çalışıyordum, şimdi durum farklı. Rumenler ve Polonyalılar, Rusya’dan gelemeyen misafirlerin eksikliğini telafi ediyor. Ruslar harika müşterilerdi! Bazıları burada Ukraynalıların olduğunu iddia ediyor, ancak öyle değil. Onlar savaşta. Aslında savaş, en çok bizim sektöre zarar veriyor.“

Özellikle salgın döneminde daha da belirgin hale gelen personel sıkıntısı ciddi şekilde endişe verici bir eğilim sergiliyor. Nalbantov bu durumun düşük ücretle ilgili olduğunu düşünmüyor.

„Sürekli yeterince ödemediğimize dair şikayetler geliyor, ancak karşılayabileceğimizden çok daha fazlasını ödediğimizi söyleyebilirim. Basitçe bir hesap yapalım. 1989 yılında Slınçev bryag bitki örtüsüyle kaplıydı ve sadece 38 bin yatak kapasitesi vardı. Şu anda tatil beldesinde 500 bin yatak kapasitesi var. Hizmet verebilmemiz için on binlerce çalışana ihtiyaç var. Biz bunları nereden bulalım?” diye soruyor otelci.

Kalifiye olmayan bir işçiye 1 000 levanın altında maaş vermediğinipaylaşan Veselin Nalbantov, otelinde şu anda Kırgızistan ve Ukrayna'dan insanların çalıştığını söyledi. Geçen yıl ise Senegal’den dahi insanlar çalıştırdığını paylaşan otelci “bunlar geçici işçiler ve çok zahmetli oluyor. Onların uçak biletlerini dahi karşılıyorum ve Bulgaristan vatandaşlarını işe almaktan çok daha masraflı oluyor” dedi.

Bu yaz Karadeniz bölgesindeki iyi istihdama rağmen, sektördeki insanlar sezonu nasıl kapatacaklarını kestiremiyorlar. Bunun nedeni bir yandan savaş, enflasyon, personel sıkıntısı, gaz krizi vb., diğer yandan ise ülkemizdeki istikrarsız siyasi durum. Sektörün devletten kararlı ve etkili desteğe ihtiyaç duyduğu bir dönemde, Bulgaristan'da bir kez daha geçici hükümet var, yeni bir parlamento seçiminin eşiğindeyiz ve sonucun tahmin edilmesi zor. Nalbantov ve meslektaşları, seçimlerden sonra Turizm Bakanlığı'na en sonunda siyasi bir figürün değil, sektördeki gerçek sorunların farkında olan bir turizm sektörü temsilcisinin başkanlık etmesini bekliyor.

Foto: BGNES, arşiv

Yazı: Veneta Nikolova

Çeviri: Bedriye Haliz